नयाँदिल्ली । भारतको हिमाली राज्य सिक्किममा निर्माणाधीन जलविद्युत् आयोजनाको सुरुङ भत्किँदा कम्तीमा नौ जना मजदुरको मृत्यु भएको छ भने १५ जना अझै बेपत्ता रहेका छन्। सुरुङभित्र फैलिएको विषाक्त मिथेन ग्यासका कारण उद्धार अभियान जटिल बनेको अधिकारीहरूले जनाएका छन्।
दुर्घटना सोमबार टिस्टा नदीमा निर्माणाधीन सरकारी जलविद्युत् परियोजनाको सुरुङमा निर्माण कार्य भइरहेको बेला भएको हो। प्रारम्भिक रूपमा २५ देखि २७ जना मजदुर सुरुङभित्र फसेको अनुमान गरिएको थियो।
सिक्किम राज्य विपद् व्यवस्थापन प्राधिकरणका निर्देशक राजीव रोकाका अनुसार हालसम्म नौ जनाको शव निकालिएको छ भने अझै १५ जना सुरुङभित्र फसेको आशंका गरिएको छ। उनीहरूको खोजी तथा उद्धारका लागि विशेष टोली परिचालन गरिएको छ।
प्रारम्भिक अनुसन्धानमा सुरुङभित्र विस्फोट भएको हुन सक्ने आशंका गरिए पनि दुर्घटनाको वास्तविक कारण अझै खुल्न सकेको छैन। सुरुङको गहिरो भागमा दुर्घटना भएकाले उद्धार र अनुसन्धान दुवै कठिन बनेका छन्। अधिकारीहरूले पछिल्ला केही दिनदेखिको अविरल मनसुनी वर्षाले पनि दुर्घटनामा योगदान पुर्याएको हुन सक्ने बताएका छन्।
उद्धार अभियानमा सबैभन्दा ठूलो चुनौती सुरुङभित्र रहेको विषाक्त मिथेन ग्यास बनेको छ। त्यसैले अक्सिजन उपकरणसहितका विशेष उद्धार टोलीलाई मात्र सुरुङभित्र प्रवेश गर्न अनुमति दिइएको छ। जोखिमपूर्ण अवस्था भए पनि उद्धार कार्य तीव्र रूपमा अघि बढाइएको छ। खानी दुर्घटनामा अनुभव भएका दक्ष उद्धारकर्मीहरू पनि अभियानमा सहभागी छन्।
भारतमा ठूला पूर्वाधार आयोजना निर्माणका क्रममा यस्ता दुर्घटना दोहोरिने गरेका छन्। वातावरणविद्हरूले हिमाली क्षेत्रमा तीव्र विकास निर्माणका गतिविधिले प्राकृतिक जोखिम बढाएको भन्दै सुरक्षा मापदण्ड कडाइका साथ पालना गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै आएका छन्।
यसअघि सन् २०२३ मा उत्तराखण्डमा निर्माणाधीन सडक सुरुङ भत्किँदा ४१ जना मजदुर १७ दिनसम्म सुरुङभित्र फसेका थिए। लामो उद्धार अभियानपछि उनीहरूलाई सकुशल बाहिर निकालिएको थियो।
